Πότε στον παιδίατρο, πότε στο 166

Για ό,τι σας τρομάζει, μην περιμένετε: καλέστε το 166 (ΕΚΑΒ) ή το 112. Ο οδηγός βοηθά να αποφασίσετε· δεν αντικαθιστά την εξέταση και την κρίση του παιδιάτρου σας, που ξέρει το παιδί.

Για τα πιο συχνά προβλήματα: τι μπορείτε να κάνετε στο σπίτι, πότε να μιλήσετε με τον παιδίατρο την ίδια μέρα, και ποια σημάδια θέλουν βοήθεια αμέσως.

Πυρετός

Πυρετός είναι θερμοκρασία 38 °C ή περισσότερο. Μετρήστε με ψηφιακό θερμόμετρο στη μασχάλη· αν το παιδί μόλις βγήκε από το μπάνιο ή ήταν πολύ ντυμένο, ξαναμετρήστε μετά από λίγα λεπτά.

Καλέστε το 166 ή πηγαίνετε στα επείγοντα, τώρα

Δυσκαμψία στον αυχένα, ή το ενοχλεί το φως
Εξάνθημα που δεν σβήνει όταν πιέζετε επάνω του ένα διάφανο ποτήρι
Πυρετικός σπασμός για πρώτη φορά, ή σπασμός που δεν σταματά
Δέρμα, χείλη ή γλώσσα μπλε, γκρι, πολύ χλωμά ή με κηλίδες· ασυνήθιστα κρύα χέρια και πόδια
Νυσταγμένο και ξυπνά δύσκολα, ή δεν αντιδρά όπως συνήθως
Κλαίει ασταμάτητα ή είναι μπερδεμένο
Δυσκολεύεται να αναπνεύσει: γρήγορη αναπνοή, «ρουθούνισμα», τραβιούνται τα πλευρά

Μιλήστε με τον παιδίατρό σας σήμερα

Μωρό κάτω των 3 μηνών με 38 °C ή περισσότερο
Μωρό 3–6 μηνών με 39 °C ή περισσότερο
Πυρετός 5 ημέρες ή περισσότερο
Πυρετός μαζί με εξάνθημα ή άλλα σημάδια ασθένειας
Σημάδια αφυδάτωσης: λίγες βρεγμένες πάνες, βυθισμένα μάτια, κλάμα χωρίς δάκρυα
Δεν τρώει, δεν είναι ο εαυτός του, ή ανησυχείτε

Στο σπίτι

Συνήθως ο πυρετός πέφτει μέσα σε 1–4 ημέρες
Δίνετε συχνά υγρά· ο θηλασμός συνεχίζεται κανονικά
Μην το ξεντύνετε τελείως, μην το σκουπίζετε με νερό, μην το σκεπάζετε υπερβολικά
Ελέγχετε το παιδί τακτικά, και τη νύχτα
Αντιπυρετικό μόνο αν το παιδί υποφέρει, με τη δόση της συσκευασίας ή του παιδιάτρου (δείτε παρακάτω)

Εμετοί και διάρροια

Στα παιδιά η διάρροια συνήθως σταματά σε 5–7 ημέρες και οι εμετοί σε 1–2 ημέρες. Ο κίνδυνος είναι η αφυδάτωση.

Καλέστε το 166 ή πηγαίνετε στα επείγοντα, τώρα

Εμετός με αίμα ή σαν «κατακάθι καφέ»
Πράσινος ή κιτρινοπράσινος εμετός
Μπορεί να κατάπιε κάτι δηλητηριώδες (και: Κέντρο Δηλητηριάσεων)
Ξαφνικός, πολύ δυνατός πόνος στην κοιλιά ή στο κεφάλι
Δυσκαμψία αυχένα και ενόχληση από το φως
Μπλε, γκρι ή πολύ χλωμό δέρμα ή χείλη
Μπερδεμένο ή δεν αντιδρά όπως συνήθως

Μιλήστε με τον παιδίατρό σας σήμερα

Μωρό κάτω των 12 μηνών και ανησυχείτε
Σταμάτησε να θηλάζει ή να πίνει το γάλα του
Παιδί κάτω των 5 ετών με σημάδια αφυδάτωσης (λιγότερες βρεγμένες πάνες, σκούρα ούρα)
Κάνει συνέχεια εμετό και δεν κρατά υγρά
Διάρροια με αίμα
Διάρροια πάνω από 7 ημέρες ή εμετοί πάνω από 2 ημέρες

Στο σπίτι

Υγρά συχνά, σε μικρές γουλιές· ο παιδίατρος μπορεί να προτείνει διάλυμα ενυδάτωσης από το φαρμακείο
Ο θηλασμός ή το γάλα συνεχίζεται· το γάλα σε σκόνη στην κανονική αναλογία, όχι πιο αραιό
Όχι χυμούς φρούτων και αναψυκτικά
Όχι φάρμακα που «κόβουν» τη διάρροια σε παιδιά, χωρίς οδηγία γιατρού
Στο σχολείο ή στον παιδικό σταθμό μετά από 48 ώρες χωρίς εμετό ή διάρροια· συχνό πλύσιμο χεριών

Δυσκολία στην αναπνοή

Συχνά σε βρογχιολίτιδα (μωρά), λαρυγγίτιδα ή άσθμα. Κοιτάξτε το παιδί γυμνό από τη μέση και πάνω: πόσο γρήγορα αναπνέει και αν «βουλιάζει» το δέρμα κάτω από τα πλευρά.

Καλέστε το 166 ή πηγαίνετε στα επείγοντα, τώρα

Αναπνέει πολύ γρήγορα, «ρουθουνίζει», τραβιούνται τα πλευρά ή η κοιλιά
Κάνει παύσεις στην αναπνοή
Μπλε ή γκρι δέρμα, χείλη ή γλώσσα
Είναι «πλαδαρό», δεν ξυπνά ή δεν μένει ξύπνιο
Σφύριγμα ή βραχνός ήχος σε κάθε εισπνοή, ενώ ηρεμεί

Μιλήστε με τον παιδίατρό σας σήμερα

Κρύωμα που χειροτερεύει
Τρώει ή πίνει πολύ λιγότερο από συνήθως
Στεγνή πάνα για 12 ώρες ή άλλα σημάδια αφυδάτωσης
Μωρό κάτω των 3 μηνών με 38 °C, ή μεγαλύτερο με 39 °C και πάνω
Είναι πολύ κουρασμένο, ευερέθιστο, ή ανησυχείτε

Στο σπίτι

Όσο είναι ξύπνιο, κρατήστε το πιο όρθιο: αναπνέει πιο εύκολα
Μικρότερα και πιο συχνά γεύματα στα μωρά
Ρινικές πλύσεις με φυσιολογικό ορό πριν το φαγητό και τον ύπνο
Κανένα κάπνισμα μέσα στο σπίτι και στο αυτοκίνητο
Ελέγχετε το παιδί τακτικά, και τη νύχτα

Εξάνθημα

Το τεστ του ποτηριού: πιέστε σταθερά το πλάι ενός διάφανου ποτηριού πάνω στο εξάνθημα. Αν τα στίγματα φαίνονται ακόμα μέσα από το γυαλί και δεν ξεθωριάζουν, είναι σημάδι κινδύνου (μπορεί να είναι μηνιγγίτιδα ή σήψη). Σε σκούρο δέρμα κοιτάξτε σε πιο ανοιχτά σημεία: παλάμες, πατούσες, ουρανίσκο, μέσα στα βλέφαρα.

Καλέστε το 166 ή πηγαίνετε στα επείγοντα, τώρα

Εξάνθημα που δεν σβήνει στο τεστ του ποτηριού
Εξάνθημα με πυρετό και το παιδί είναι πολύ άρρωστο, νυσταγμένο ή «πλαδαρό»
Πρήξιμο στα χείλη, στη γλώσσα ή στο πρόσωπο, ή δυσκολία στην αναπνοή μετά από τροφή, φάρμακο ή τσίμπημα (αλλεργική αντίδραση)
Μωρό με αδύναμο, διαπεραστικό ή συνεχές κλάμα, ή φουσκωμένη «πηγή» στο κεφάλι

Μιλήστε με τον παιδίατρό σας σήμερα

Εξάνθημα με πυρετό, ακόμα κι αν σβήνει στο ποτήρι
Εξάνθημα που απλώνεται γρήγορα, πονά ή έχει φουσκάλες
Εξάνθημα σε μωρό κάτω των 3 μηνών
Κνίδωση (εξανθήματα σαν τσίμπημα τσουκνίδας) που δεν περνά ή ξανάρχεται

Στο σπίτι

Τα περισσότερα εξανθήματα των παιδιών είναι από ιώσεις και περνούν μόνα τους
Κρατήστε τα νύχια κοντά· βαμβακερά ρούχα
Ξαναδοκιμάζετε το τεστ του ποτηριού αν το παιδί χειροτερεύσει

Χτύπημα στο κεφάλι

Καλέστε το 166 ή πηγαίνετε στα επείγοντα, τώρα

Έχασε τις αισθήσεις του, ή δεν μπορεί να μείνει ξύπνιο
Σπασμός
Πτώση από πάνω από 1 μέτρο ή 5 σκαλιά, ή χτύπημα με ταχύτητα (π.χ. τροχαίο)
Προβλήματα στην όραση ή την ακοή
Διαυγές υγρό ή αίμα από τη μύτη ή τα αυτιά, μελάνιασμα πίσω από τα αυτιά
Αδυναμία ή μούδιασμα, δυσκολία στο περπάτημα, την ομιλία ή την ισορροπία
Τραύμα με κάτι μέσα του ή «βαθούλωμα» στο κεφάλι
Μωρό κάτω του 1 έτους με καρούμπαλο, πρήξιμο ή μεγάλη πληγή στο κεφάλι
Άλλαξε συμπεριφορά: πολύ ευερέθιστο ή αφηρημένο

Μιλήστε με τον παιδίατρό σας σήμερα

Κάνει εμετό ή ζαλίζεται μετά το χτύπημα
Παιδί κάτω των 5 ετών, για κάθε χτύπημα στο κεφάλι που σας ανησυχεί
Πονοκέφαλος ή άλλα συμπτώματα πάνω από 2 εβδομάδες, ή απορία για επιστροφή στο σχολείο ή στον αθλητισμό

Στο σπίτι

Πάγος τυλιγμένος σε πετσέτα, για λίγα λεπτά κάθε φορά
Ξεκούραση· αν νυστάζει, μπορεί να κοιμηθεί
Ένας ενήλικας μαζί του για τις πρώτες 24 ώρες
Όχι άγριο παιχνίδι για λίγες ημέρες

Φάρμακα για πυρετό και πόνο

Τη δόση τη λέει ο παιδίατρος ή η συσκευασία, με βάση το βάρος του παιδιού. Μετράτε με τη σύριγγα ή το καπάκι του φαρμάκου, ποτέ με κουτάλι της κουζίνας.
Όχι παρακεταμόλη σε μωρό κάτω των 2 μηνών και όχι ιβουπροφαίνη κάτω των 3 μηνών ή κάτω των 5 κιλών, χωρίς οδηγία γιατρού.
Όχι ιβουπροφαίνη σε ανεμευλογιά ή αφυδάτωση, ούτε σε παιδί με άσθμα αν δεν το έχει πει ο γιατρός.
Όχι εναλλαγή παρακεταμόλης και ιβουπροφαίνης, εκτός αν το πει ο γιατρός. Όχι ασπιρίνη κάτω των 16 ετών.
Προσοχή στα σιρόπια: υπάρχουν διαφορετικές περιεκτικότητες. Ελέγξτε τα mg ανά 5 ml στη συσκευασία.

Πηγές

Τα σημάδια κινδύνου και οι συμβουλές βασίζονται στις οδηγίες της Εθνικής Υπηρεσίας Υγείας της Αγγλίας (NHS): πυρετός (έλεγχος 3/1/2024), εμετοί και διάρροια (21/12/2023), βρογχιολίτιδα (19/2/2026), μηνιγγίτιδα (12/6/2026), χτύπημα στο κεφάλι (29/5/2025). Στην Ελλάδα: ΕΚΑΒ 166, Ευρωπαϊκός αριθμός έκτακτης ανάγκης 112.

Δείτε επίσης: Επείγοντα: τηλέφωνα και τι κάνω · Συχνές ερωτήσεις γονέων

Πυρετός

Εμετοί και διάρροια

Δυσκολία στην αναπνοή

Εξάνθημα

Χτύπημα στο κεφάλι

Φάρμακα για πυρετό και πόνο

Πηγές

Δείτε επίσης

Το παιδί μου, 0–18 ετών

Καμπύλες ανάπτυξης

Δείκτης μάζας σώματος (ΔΜΣ)

Ημερολόγιο εμβολίων

Ορόσημα ανάπτυξης

Συχνές ερωτήσεις

Πυρετός: τι κάνω

Ύπνος & οθόνες ανά ηλικία

Βρέφος: τροφές, δόντια, κόπρανα

Επείγοντα: τηλέφωνα